Maatschappelijke kosten baten analyse

In het onderzoek zijn zon op landbouwgrond, zon op bedrijfsdaken, en zon op daken van particulieren met elkaar vergeleken. Hierbij is niet alleen gekeken naar hoe rendabel de verschillende opties zijn voor investeerders, maar zijn ook de maatschappelijke kosten en baten in beeld gebracht. Denk hierbij aan noodzakelijke netverzwaringen, impact op het landschap en werkgelegenheid.

In deze omvangrijke vergelijking zijn in 2020 zonnepanelen op bedrijfsdaken maatschappelijk gezien de beste optie. In 2030 zijn dat panelen op daken van particulieren. Dat komt omdat zonprojecten op landbouwgrond meer maatschappelijke kosten veroorzaken. Op dit moment kiezen ontwikkelaars vaak wel voor panelen op landbouwgrond, omdat deze locaties voor hen het meest rendabel zijn. Uit het onderzoek blijkt dat dit vanuit maatschappelijk perspectief niet ideaal is. Overheden zouden meer prikkels moeten geven om deze maatschappelijke kosten zoveel mogelijk te vermijden.

Betere prikkels

Het is wenselijk dat ontwikkelaars bij hun investeringsbeslissing ook rekening houden met maatschappelijke kosten. Dat kan bereikt worden door meer prikkels te introduceren. Hiervoor zijn verschillende opties.

Enerzijds kan de overheid stimuleren dat opgewekte elektriciteit gelijkmatiger teruggeleverd wordt, of lokaal verbruikt wordt op momenten dat de zon schijnt. Hierdoor kunnen omwonenden profiteren van de duurzame energie en zijn netverzwaringen minder snel noodzakelijk, waardoor de maatschappelijke kosten van zon op landbouwgrond lager worden.

Een ander optie is om zonneparken te laten meebetalen aan noodzakelijke netverzwaringen en andere maatschappelijke kosten, bijvoorbeeld door middel van een elektriciteitsnettarief voor energieproducenten. Een dergelijk tarief is er nu niet in Nederland.

SDE-systematiek

Ook de SDE-systematiek voor subsidiëring van duurzame energie kan meer rekening houden met maatschappelijke effecten. Dit zou betekenen dat panelen op bedrijfsdaken nog sterker gestimuleerd moeten worden, evenals eigen verbruik van de energie en energieopslag. Door de SDE slimmer in te steken hoeft zon op landbouwgrond niet minder aantrekkelijk te worden, maar krijgen projectontwikkelaars wel de juiste prikkels om maatschappelijke kosten, zoals netverzwaring, zoveel mogelijk te vermijden.

Zonnepanelen op woningen

Uit het onderzoek blijkt dat zonnepanelen op woningen van de drie onderzochte opties in 2020 als minst goede optie uit de bus komt. Dat komt vooral omdat panelen van particulieren op dit moment zonder saldering of belastingvoordeel economisch gezien het minst rendabel zijn. Dit verbetert aanzienlijk richting 2030 en daarna, dan zijn particuliere panelen vergelijkbaar met de andere opties. De komende jaren zal het elektriciteitsnet steeds voller raken. Waardoor het nóg belangrijker is dat panelen geplaatst worden op locaties waar tijdens de opwek ook energieverbruik is. Panelen op woningen voldoen daar over het algemeen het beste aan – en dat is terug te zien in de resultaten van deze studie.

Ileco Header2
Blog
i.Leco: ‘Wij maken energiegebruik persoonlijk’

Enpuls Challenge winnaar i.Leco brengt het delen van duurzame energie een stapje dichterbij. Met slimme software stemmen ze vraag en aanbod van zelf opgewekte zonnestroom op elkaar af. ‘Voor de energietransitie hebben we ‘smart’ oplossingen nodig!’

Citybarge Overview 2
Blog
CityBarge: ‘Vervoer je vracht elektrisch via de gracht!’

Nieuw leven voor transport over het water: CityBarge. Een van de drie winnaars van de Enpuls Challenge 2020 vertelt meer over hun innovatieve concept. Dé oplossing voor schonere binnensteden in 2025 ligt in handen van CityBarge en daar gaat Enpuls ze bij helpen.

Tarnoc1
Blog
Tarnoc: ‘Onze turbineketel maakt duurzame verwarming op korte termijn mogelijk’

Enpuls Challenge winnaar Tarnoc over hun uitvinding: ‘Onze turbineketel maakt duurzame verwarming op korte termijn mogelijk’

Shutterstock 1037714281 Bewerkt
Persbericht
Aardgas vervangen door zonnewarmte

Buurten duurzaam verwarmen met zonnewarmte in plaats van aardgas: onderzoek in opdracht van Enpuls en de gemeente Eindhoven laat zien dat het technisch mogelijk is. Hierbij wordt de zonnewarmte opgevangen met zonnecollectoren en opgeslagen in een seizoensbuffer. Het gebruik van zonnewarmte voor bestaande woningen staat in Nederland nog in de kinderschoenen, maar zou wel eens de oplossing kunnen worden voor de warmtetransitie.

Waterstof windmolen op zee
Blog
Waterstof. Heilige graal of overschat verhaal?

Is waterstof hét duurzame CO2-vrije alternatief voor fossiele grondstoffen en energiebronnen?

Vierkant Beeld Flexibiliteit Bnr
Podcast
Hoe manage je de toenemende energievraag?
Mossel
Blog
Een windmolen als mosselkwekerij

Toekomstbeeld van de Universiteit van Wageningen: in 2120 zwemmen dolfijnen in de Noordzee en eten we mosselen gekweekt op windmolens in zee. Lees alles over de toekomst.

Waterstof windmolen op zee
Podcast
Waterstof: heilige graal of hype
Schermafbeelding 2020 06 30 Om 09.21.50
Blog
Prognoseatlas geeft waardevolle inzichten over elektrisch vervoer

Hoe weet je als gemeente waar en wanneer de komende jaren oplaadpunten voor elektrisch vervoer nodig zijn? Check de Buurtprognose!

Nieuwsoverzicht AUG Maand 2020
Blog
Energiek Nieuws augustus 2020
Energie observer.png
Video
Experimenteren met nieuwe energie op zee
Tractor In Veld
Concept
Beregenen Op Zon

Het concept: boeren dragen bij aan energietransitie. Beregenen Op Zon stimuleert het gebruik van een technische toepassing waarmee boeren zelf opgewekte zonne-energie direct kunnen gebruiken voor de installatie om het land mee te beregenen.

Zon windmolens
Visie
Slim duurzame energie opwekken op land

Hoe houden we de maatschappelijke kosten zo laag mogelijk, zodat we in 2030 vier keer zoveel duurzame stroom kunnen opwekken als nu?

Beregenen Op Zon
Blog
Landbouw verduurzamen met elektrisch beregenen

Hoe zorg je ervoor dat het elektriciteitsnet in landelijke gebieden op een zonnige dag niet overbelast raakt door alle zonnestroom die boeren opwekken?

Denmark New Energy Li
Blog
Collectieve warmte op z'n Deens

De Denen zijn al mijlenver als het gaat om duurzaam verwarmen. Hoe ze dat doen? Lees het in dit interview.

Sobolt Heatmap Vierkant
Blog
'Enpuls helpt brug te slaan'

Een interview met de oprichter van Sobolt, Jeroen van Zwieten: ‘Met de hulp van Enpuls kan onze technologische innovatie echt het verschil maken.'

Grid Flex Heeten
Concept
Nieuwe marktmodellen: Grid Flex

In Heeten gebeurt het al: lokale opwek, verbruik én opslag van energie. Zo houden we geldstromen binnen de regio en stimuleren we lokale duurzame opwek.

Europese vlag
Visie
Clean Energy Package: het belang voor decentrale overheden

Wij hebben onderzoek gedaan naar het Clean Energy Package, een wetgevingspakket van de Europese Unie om de energietransitie te versnellen.